Reumatoïde Artritis (RA)
Reumatoïde Artritis
Reumatoïde artritis (RA) is een chronische ontstekingsziekte, gekenmerkt door ontstekingen in de gewrichten. De ontstekingen kunnen door het hele lichaam voorkomen. Met name de gewrichten van handen, voeten, knieën, enkels en polsen zijn aangedaan. RA kent vaak een grillig verloop. Periodes met veel ontstekingen en pijn worden afgewisseld met klachtenvrije periodes. Als het ziekteproces hevig is en de ontstekingen voortduren, kunnen de gevolgen ingrijpend zijn en leiden tot ernstige bewegingsbeperking.
Oorzaak
De auto-immuunziekte RA ontstaat door een verkeerd werkend immuunsysteem. Bij gezonde mensen reageert het immuunsysteem alleen op schadelijke indringers, zoals bacteriën en virussen, met een afweerreactie (ontsteking). Deze afweerreactie gaat gepaard met koorts en pijn. Het lichaam voert de ongewenste indringers af.
Wanneer iemand aan RA lijdt, vergist het immuunsysteem zich en valt het de eigen lichaamscellen aan. Het weefsel aan de binnenkant van de gewrichten raakt ontstoken. Waarom het immuunsysteem zich vergist is niet helemaal duidelijk.
Diagnose
Pijn, ook zonder bewegen van het gewricht, staat centraal. Daarnaast is er sprake van stijfheid en zwelling in de gewrichten. De stijfheid is 's ochtends het ergst en kan enkele uren aanhouden. Meestal komen de klachten zowel links als rechts in dezelfde gewrichten voor.
Langdurige ontstekingen kunnen leiden tot beschadiging van bot en kraakbeen. Dit zijn gevreesde complicaties. Op den duur kunnen ze leiden tot ernstige bewegingsbeperkingen en in enkele gevallen tot invaliditeit.
Een andere veel gehoorde klacht is extreme vermoeidheid. Vermoeidheid heeft een enorme impact op de kwaliteit van leven. Het wordt waarschijnlijk veroorzaakt door de ontstekingen.
Behandeling
RA is niet te genezen. Wel zijn er medicijnen die de klachten kunnen verlichten en complicaties op lange termijn kunnen helpen voorkomen, dan wel uitstellen. Om het ziekteproces af te remmen kunnen middelen die het immuunsysteem onderdrukken ingezet worden.
De behandeling van RA is erop gericht om gewrichtsbeschadigingen zo veel mogelijk te voorkomen. Gewrichtsbeschadiging is een onomkeerbaar proces is: eenmaal ontstane schade kan niet worden hersteld. Daarom wordt zo snel mogelijk nadat de ziekte is vastgesteld, overgegaan op het voorschrijven van medicijnen die de ontstekingsprocessen afremmen.
Pijnbestrijding - Ter verlichting van de pijn worden veelal pijnstillers en ontstekingsremmers gebruikt (ibuprofen, naproxen, diclofenac).
Afremmen ontstekingsproces - Het immuunsysysteem kan onderdrukt worden met methotrexaat, sulfasalazine en de zogenaamde ‘biologicals‘.
Er zijn verschillende soorten biologicals zoals een IL-6-receptorblokker (tocilizumab, met als merknaam RoActemra®), TNF-blokkerende middelen (infliximab, adalimumab en etanercept en certolizumab), een IL-1-receptorblokker (anakinra), een remmer van co-stimulatie (abatacept) en B-celtherapie (rituximab, met als merknaam MabThera®).