Elk geneesmiddel kan bijwerkingen veroorzaken. Om ervoor te zorgen dat elk product veilig is, heeft Roche een systematisch proces om de patiëntveiligheid gedurende de hele levenscyclus van een geneesmiddel te waarborgen. Leonie Voskamp, Patient Safety Lead bij Roche Nederland, vertelt hoe deze zogeheten “farmacovigilantie” werkt.

Meldingen over bijwerkingen komen op verschillende manieren binnen bij de afdeling Patient Safety: bijvoorbeeld per mail, vanuit de afdeling Medical Information, uit de literatuur, gesprekken, presentaties of via social media. “Farmacovigilantie omvat het bewaken van alle bijwerkingen van onze producten”, legt Leonie uit. “Het gaat niet alleen om het detecteren en monitoren van bijwerkingen, maar ook om het verwerken en eventueel compleet maken van de melding aan de hand van follow-up-vragen. Daarnaast zijn we verplicht om bepaalde bijwerkingen te rapporteren aan de overheid.” Bijwerkingen worden meestal doorgegeven door artsen. “We zijn vooral benieuwd of de bijwerking gerelateerd kan zijn aan het betreffende product. Alle meldingen worden verwerkt in een wereldwijde database van de fabrikant. Op die manier kan in de gaten worden gehouden of sprake is van bepaalde trends en of bijwerkingen vaker voorkomen dan bijvoorbeeld in studies is aangetoond. Ook rapporteren wij periodiek aan overheden. Dit is echt een vorm van signaaldetectie van bijwerkingen.”

Leonie en haar collega’s houden zich echter niet alleen bezig met farmacovigilantie. Bij artsen bestaat ook behoefte aan meer informatie en training over hoe ze met bepaalde bijwerkingen moeten omgaan. “We zoeken zowel nationaal als internationaal naar manieren om artsen te ondersteunen. We kunnen de informatie die wij krijgen over bijwerkingen bijvoorbeeld met hen delen.” Leonie maakt hierbij nog wel een kanttekening. “In de dagelijkse praktijk wordt veelal minder gerapporteerd dan in klinische studies. Ook kan de onderzoekspopulatie afwijken van de populatie in de dagelijkse praktijk, bijvoorbeeld wat betreft voorgaande behandelingen of dosisintervallen. Mochten artsen of patiënten bijwerkingen zien waarvan ze denken dat deze gerelateerd zijn aan het product, dan is het van belang om dit bijofte melden. Bijwerkingen die niet gerelateerd lijken te zijn kunnen ook gemeld worden. Alle meldingen, of ze nu binnenkomen bij ons of bij Lareb, komen uiteindelijk in dezelfde internationale database terecht.”

Roche zoekt de samenwerking met artsen om het veiligheidsprofiel van haar producten goed uit te leggen, artsen hierin te trainen en te leren van ervaringen uit de praktijk. Leonie: “Het lijkt mij bijvoorbeeld interessant om een keer mee te gaan naar een ziekenhuis. In gesprekken met artsen hoor je toch meer over hoe een product wordt gebruikt in de dagelijkse praktijk en waar ze mogelijk tegenaan lopen. Dan kunnen we kijken of wij kunnen helpen om dat op te lossen. Dat brengt je dan ook weer dichter bij de patiënt en leren we hoe we hen zo goed mogelijk kunnen helpen met onze oplossingen.” Het rapporteren van ernstige bijwerkingen is belangrijk om het veiligheidsprofiel van het product up-to-date te houden en daarmee de veiligheid van de patiënt te garanderen. “ Laatst noemde iemand mij ‘de waakhond van de veiligheid van patiënten’, dat vond ik wel mooi. Dat is een echte drijfveer voor mij, om de veiligheid van de patiënt zo goed mogelijk te waarborgen.”

M-NL-00001989

Deze website met het internetadresbevat informatie die is bedoeld voor een breed publiek en is uitsluitend gericht op inwoners van Nederland.